Bu salgından sonraki süreçte bu salgının veya yeni oluşacak olası yeni virüs tehdidini de göz önünde bulundurursak hiçbir şeyin eskisi gibi olmayacağının bir göstergesi dahilinde tüm dünyada çalışma şekilleri, pazarlama yapısı, sanayileşmenin zorlukları, sosyal mesafenin korunması ve kollanması sebebiyle birlikte; insanların topluluklar halinde bir araya geldiği her organizasyon ( Spor müsabakaları, tatil köyleri, oteller, hamam ve saunalar, berber ve kuaförler, tiyatro ve sinemalar, düğün ve toplantılar, Avm’ler, toplu taşıma araçları v. gibi ) faaliyetlerinin eskisi gibi yürüyemeyeceği aşikar ortadadır. Bu sebeple bu sektörlerin faaliyetleri ya duracak yada eskisi gibi maksimum seviyede değil de minimum seviyede faaliyet göstereceğinden işsizlik azalacak, istihdam sorunu tüm dünyada had safhaya geleceği gibi, ülkelerin birbirine gidiş-gelişi de kısıtlanacağını düşünürsek insanların daha az hareket edeceği yolculuklarının kısıtlanacağı yöndeki varsayımlar sonucu küresel olarak ekonomi, sosyal ve kültürel iş birlikleri ve faaliyetlerde de bazılarında tamamen veya kısmi kısıtlamaların geleceği ve bu iş sektörlerde çalışan kişilerin işsiz kalacağını varsayarsak insanların yine eskisi gibi Marslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisine göre sadece zaruri ihtiyaçlar, güvenlik ve barınma ihtiyaçlarıyla sağlık ve sosyal ihtiyaçlarını gidermek için çabalayacağını tahmin etmek çok zor değil gibi görünüyor.

Bu gelişmeleri ele alırsak genel olarak insanların daha çok kırsal kesimde ve eskisi olduğu gibi tarım ve hayvancılık sektörüne yatırım yapacağını ve ilk kendi ihtiyacını gidererek bu yönde hayatını idame etmeye devam edeceğini ve hayatının devamını bu şeklide yaşayarak sağlayacağını düşünüyorum. 

Bununla birlikte Endüstri ve sanayi sektörünün teknolojik gelişmelerini de olumsuz yönde etkileyecek olan bu kriz çalışma şartlarının evden çalışma gibi ofis hizmetlerinin de çok kullanılmayacağını düşünürsek, emlak ve inşaat sektörü de göç ile beraberinde bu krizden etkilenen sektörlerin başında gelecektir.

( Futbol ve diğer sor müsabakalarının, karnavalların, konserlerin, siyasilerin yaptığı mitinglerin artık eskisi gibi olmayacağını düşünebiliriz. ) 

İnsanların ihtiyaçlarının ve yaşam şekillerinin değişmesiyle birlikte teknolojik ve lüks olan tüketim mallarından zaruri ve fizyolojik ihtiyaç taleplerine artacağı için ekonomi modellerinin bu yönde şekillenmesi hasıl olacaktır.

Bu nedenle yönetenler tarım arazilerini kullanıma yönelik strateji geliştirerek tarım ve hayvancılığın gelişmesine insanların geçimlerini ve ihtiyaçlarını karşılaması yönünde her türlü imkânı sunacak tedbirler ve projeler üreterek yeni dünya düzenine geçmelerini, bu sektöre adapte olmalarını sağlamalıdır. 

Artık belirli birkaç bölgenin kalkınması ve yatırımların birkaç bölgede yoğunlaşması dolayısıyla kalabalık ortamların sağlıksız ve korunmasız olduğunu düşünürsek ülkeler top yekûn kalkınma planlarıyla her

1

bölgenin eşit bir şekilde kalkınmasını sağlamak zorunda olduklarından yatırımlar ve kalkınma planlarını bu yönde değiştirmeleri gerekmektedir. 

İnsanların tarım bölgelerine kaymasıyla birlikte, dolaşımın minimuma inmesiyle petrolün daha az tüketileceği ve buna bağlı olan sektörlerinde bundan etkileneceği gerçeğiyle hareket edersek. Özellikle ülkemizde bulunan kaynaklar ve şartların tarım, hayvancılık ve balıkçılıkta son derece elverişli şartları değerlendirerek hem üretip kendi ülkemizin ihtiyaçlarını hem de fazlasının ihraç edilerek ülkeye girdi yapılmasını sağlayabiliriz.

Aşırı sanayileşme ve aşırı kimyasal kullanma ile dünyanın dengesini bozmuşsak ki insanoğlu olarak ihtiyaçların doyumsuzluğunun verdiği hırsla doğaya ve yaşadığımız alanlara çok zarar verilmiştir. Bu sayede belki dengeyi kurar gelecek neslimizin geleceğini ve yaşamını kurtarmış oluruz. 

Netice itibarıyla bu salgın sonrası ve akabinde yeni salgınların olası olması nedeniyle Dünyada küreselleşmenin artık eskisi gibi olmayacağını veya tamamen rafa kalktığını söyleyebiliriz. 

Kısaca özetlediğim bu manzara, küreselleşmenin temel bileşenlerindeki kırılmanın hızlandığını, küreselleşmeyi destekleyen neo-liberal ekonomi politikalarının değişmeye başladığını, küreselleşme karşıtı eğilimlerin, duyguların daha da güçlendiğini gösteriyor.

Bu küreselleşme dağılır ve coğrafyalar arası ekonomik ve siyasi bağlar koparken, uygarlık olarak küreselleşme sürecinin hem sermayenin şirket yapısındaki hem de ulaşım ve haberleşme alanlarındaki teknolojik gelişmelerle, dünyayı bütünleştirmeye devam ettiğini görüyoruz.

Bugün sözü edilen küreselleşme, yine bir değişim döneminin gündeme geldiğini ima eden bir tartışmaya ait: Bir ekonomik kriz içinde şekillenen küreselleşmenin dağılmaya başlaması onu örgütleyen, düzenleyen devletin yerini bir başka devlete, bir başka küreselleşme sürecine bırakma olasılığına ilişkin yeni gelişmelere gebe olduğu kaçınılmaz bir gerçektir.

Bu konuyla ilgili olarak gazetede çıkan bir makaleyi paylaşmak istiyorum;

Korona virüsün, ekonomide dönüşüm ve kişisel veri konusunda, bizi hazır olmadığımız bir zamanda yakaladığını " 5 yılda yaşayacağımız dijital dönüşümü bireysel kullanıcılar olarak 3 ayda yaşadık. Değer yargılarımız baştan aşağıya değişti. Bir spor yıldızı ya da pop starın değerinin bir sağlık çalışanının değerine oranı artık aynı değil. Hızlı dijital dönüşüm ve değer yargılarındaki değişimin oluşturacağı küresel işsizliği artık hesaba katmamız lazım. Bu küresel işsizliğin sonuçlarını, insan üretimi olan her yerde göreceğiz. Emeğinin karşılığında aldığı ücrette yaşanan dalgalanmanın insanda oluşturduğu psikolojik ve toplumda oluşturduğu sosyolojik etkileri ilerleyen dönemlerde sanat eserlerinde bile karşımıza çıkacak. 

YENİ DÜNYA DÜZENİNE GEÇİŞ BU VİRÜS GİBİ HIZLICA YAYILACAK"

İş, siyaset, ekonomi ve sanatta değişimin artan hızını yakında görüleceğini belirten Yükselir şunları söyledi: "Kendimize ait değerlerimizin bu hızlı değişimde kaybolmaması için insana özgü sabitler oluşturmalı ve bunu bireyin tüm ilişkilerinde değiştirilemez maddeler olarak ortaya koymalıyız. Geleceği yorumlamak adına kurduğumuz varsayımlardan ortaya çıkan seçeneklerin hepsinde ortak olacak tek nokta değişimdir. Yeni dünya düzenine geçiş bu virüs gibi hızlıca yayılacak. Dünya'da hiçbir ülke ya da Avrupa ile Ortadoğu gibi hiçbir coğrafi bölge bu değişimden muaf olamayacak. Değişen dünya düzeninde yeni politikalar ve yeni politikacılar göreceğiz. Bugünün büyük şirketlerinin bazılarının yok olacağını, insanın sanata bakışının değiştiğini gözlemleyeceğiz. Bu virüs gibi bu boyutta yaşadığımız ani değişim, yeni dünya düzeninin kurulmasına neden oluyor. Hiçbir şeyin eskisi gibi olmayacağı bu yeni düzende, insanların birbiri ile doğa ile ve hayat ile arasındaki ilişki değişecek. İnsanların kendini sorgulayacağı bir döneme giriyoruz. Bu dönem aslında bu virüs gibi hızlı yayılan yeni Dünya düzeninin ayak sesleri..."